BIBLIOTEKA W SZCZECINIE

Written by soda

MBP

Koncepcja konkursowa Miejskiej Biblioteki Publicznej w Szczecinie.

Projekt: 2018.

Autorzy: Andrzej Chuchra, Anna Mierzyńska, Marek Ostrowski, Piotr Żolik.
(Współpraca: Sandra Moder, Natalia Radziwon, Adam Kordykiewicz, Tomasz Ląd, Tomasz Rutkowski)

Zagospodarowanie terenu

Budynek Miejskiej Biblioteki Publicznej (MBP) został usytuowany w północnym fragmencie działki ew. nr 74 na osi wschód – zachód. Budynek zlokalizowano na nieprzekraczalnej linii zabudowy w celu znacznego odsunięcia go od istniejącej zabudowy mieszkaniowej sąsiadującej z terenem opracowania od strony północnej. Przestrzeń pomiędzy budynkiem MBP a istniejącymi budynkami zaprojektowano w formie traktu pieszego z licznymi nasadzeniami zieleni wysokiej i średnio wysokiej oraz traw ozdobnych, w celu stworzenia buforu pomiędzy projektowaną i istniejącą zabudową. W tej części terenu przewidziano również miejsce na czytelnię plenerową co ma na celu dodatkowo podkreślać „uspokojony” charakter tej strefy zagospodarowania terenu. W południowo – wschodniej części działki, w pobliżu budynku MBP, zlokalizowano widownię plenerową w formie spiętrzonych, betonowych kubików z sezonowym zadaszeniem. Widownia przez swoje ukształtowanie może pełnić również funkcję galerii na świeżym powietrzu. W jej bezpośrednim sąsiedztwie, od strony południowej, zaprojektowano otwarty teren zielony przeznaczony na różnorodne formy aktywności generowanej przez przyszłych użytkowników terenu. Poniżej tego fragmentu zaprojektowano „sad sąsiedzki”, który w założeniu ma stać się miejscem integrującym pobliskich mieszkańców oraz skłaniającym ich do wspólnych działań mających na celu utrzymanie i dbanie o jakość przestrzeni wspólnie użytkowanej. W południowo – zachodniej części działki zlokalizowano ogólnodostępny parking dla samochodów osobowych. Przebiega on równolegle do głównego traktu pieszego w centralnej części działki, prowadzącego do budynku MBP od strony ul. Marii Dąbrowskiej. Ponadto przy zachodniej i południowej granicy działki zlokalizowano miejsca postojowe dla autokarów, a w obrębie parkingu oraz w bezpośrednim sąsiedztwie budynku przewidziano miejsca do parkowania rowerów. Zamknięciem całego układu jest strefa przeznaczona na wystawy plenerowe zlokalizowana wzdłuż zachodniej granicy działki. Dojazd do terenu zapewniono od strony ulic Marii Dąbrowskiej oraz od strony ul. Jarosława Iwaszkiewicza. Na obszarze opracowania zaprojektowano 2 miejsca postojowe dla autokarów, 24 miejsca postojowe dla samochodów osobowych, w tym 2 miejsca dla osób niepełno-sprawnych które zostały zlokalizowane w pobliżu wejścia głównego do budynku MBP. Ponadto przewidziano 10 miejsc przeznaczonych na pozostawienie rowerów. Układ posadzek i obszarów zielonych zaprojektowano w odniesieniu do granic działki i bryły projektowanego budynku MBP oraz w nawiązaniu do kierunku wyznaczonego przez istniejący budynek kościoła.

Bryła budynku MBP

Budynek Miejskiej Biblioteki Publicznej został zaprojektowany w formie horyzontalnej bryły przekrytej czterospadowym dachem wycofanym w stosunku do lica budynku. Prosta forma o powściągliwej kolorystyce i oszczędnym detalu w założeniu ma harmonizować i korespondować z otacząjącą ją, zróżnicowaną zabudową. W celu urozmaicenia ascetycznej bryły budynku zaprojektowano układ różnorodnie rozmieszczonych okien wykończonych od strony zewnętrznej drewnianymi ramami, nawiązującymi formą i kolorem do regałów na książki. Hol główny został przeszklony w kondygnacji przyziemia od strony południowej i na obu kondygnacjach od strony północnej. Taki zabieg ma na celu z jednej strony optyczne połączenie wnętrza z zewnętrzem, jak również zapewnienie widoku z holu parteru i pierwszego piętra na bufor zieleni pomiędzy budynkiem MBP a pobliską zabudową mieszkaniową. Zastosowanie dużego przeszklenia z jego jednoczesnym, znacznym odsunięciem od strony północnej zaprojektowano w celu uniknięcia sytuacji nadmiernej penetracji bezpośrednim światłem słonecznym i znacznego nagrzewania się wnętrza, co miałoby miejsce w przypadku przeszklenia całej elewacji południowej. Bryłę budynku wieńczy czterospadowy, w dużej części przeszklonym dach o nachyleniu 25 st. Dzięki licznym przeszkleniom większości połaci możliwe jest równomierne doświetlenie wnętrza części bibliotecznej również w pochmurne dni. W celu zapewnienia ochrony przed nadmiernym nasłonecznieniem i nagrzewaniem się pomieszczeń przewidziano system ruchomych żaluzji w przestrzeniach pomiędzy elementami konstrukcji dachu. Elementy te sterowane będą niezależnie dla każdego z pomieszczeń.

Układ funkcjonalny budynku MBP

Budynek zaprojektowano jako dwukondygnacyjny o czytelnym podziale funkcjonalnym wnętrza. W przyziemiu budynku zlokalizowano część pełniącą funkcję centrum aktywności lokalnej, natomiast na piętrze zaprojektowano część biblioteczną. Obie części połączone są rozległym dwukondygnacyjnym holem. Układ funkcji MBP zaprojektowano tak, aby powiązać wnętrze z towarzyszącym mu zagospodarowaniem terenu, zarówno bezpośrednio poprzez rozległy hol główny zaprojektowany na przestrzał budynku, jak również wizualnie i wrażeniowo od wewnątrz – przez zastosowanie dużych otworów okiennych oraz przeszklonego dachu. W zamyśle zabieg ten ma na celu stworzenie poczucia obcowania z „książką” w otoczeniu natury. Ponadto wnętrze sali spotkań zlokalizowanej na parterze łączy się bezpośrednio ze sceną plenerową dzięki możliwości szerokiego otwarcia ściany zewnętrznej. Obie sceny, wewnętrzna i plenerowa, znajdują się na tym samym poziomie, dzięki czemu możliwe jest różnorodne aranżowanie przestrzeni, również stworzenie układu połączonych scen i dwóch widowni – zewnętrznej i wewnętrznej.

Parter MBP:

Układ wnętrza podzielono na poszczególne strefy w pionie i poziomie. Centralnie umiejscowiony hol z szatnią i punktem informacji ogólnej zapewnia swobodny dostęp do głównej klatki schodowej, windy oraz głównych pomieszczeń. W części wschodniej parteru zaprojektowano salę wielofunkcyjną. Rozsuwana ściana zewnętrza za sceną oraz zastosowanie ruchomej widowni (składanej pod pomieszczeniami obsługi technicznej) umożliwia dowolne aranżowanie przestrzeni sali w połączeniu ze sceną i widownią plenerową. W bezpośrednim sąsiedztwie sali spotkań zlokalizowano pomieszczenia pomocnicze, techniczne oraz pomieszczenia obsługi sali. Część zachodnia przyziemia związana jest z lokalną aktywnością kulturalną. W tej części przewidziano sale gier, multimedialne i projekcji. Centralnie usytuowana sala muzyczna zapewnia dostęp użytkownikom z dwóch stron, stając się sercem całego układu. Dodatkowo w tej części budynku zlokalizowano pomieszczenia socjalne i administracyjne.

Piętro MBP:

Na kondygnacji piętra zaprojektowano centralnie usytuowany hol części bibliotecznej ze stanowiskiem obsługi, za którym zlokalizowano czytelnię, serwerownię i magazyn książek. W holu górnym zaplanowano również miejsce na niewielki bar kawowy. We wschodniej części piętra zaprojektowano salę główną dla dorosłych czytelników. Stanowiska wyszukiwania zbiorów i stanowiska komputerowe połączone są z otwartą strefą ogólną. Strefę tą otaczają regały z książkami tworząc kilka dyskretnie oddzielonych od części ogólnej miejsc do czytania. Część zachodnią piętra przeznaczono dla młodszych czytelników. Poprzedza ją niezależny punkt obsługi wynikający z odmiennego charakteru funkcjonowania czytelni dla dzieci i młodzieży. W tej części budynku zlokalizowano również pomieszczenie administracyjne i pomieszczenie gospodarcze. W narożnikach budynku przy jego północnej ścianie zaprojektowano dwie klatki ewakuacyjne, które mogą również pełnić rolę komunikacji ogólnej. Takie rozwiązanie wydaje się szczególnie zasadne w części zachodniej, gdzie klatka schodowa może łączyć część biblioteczną przeznaczoną dla dzieci z pomieszczeniami na parterze budynku przeznaczonymi gier i multimediów. Takie połączenie funkcjonalne tych dwóch odrębnych części daje możliwość wydzielenia mediateki przeznaczonej dla dzieci i młodzieży.